Logo
Bright from Within
Vipassana, Ecology & Inner Wisdom
สันตุฏฐิวรรค (หมวดความสันโดษ & วิเวก)

สนฺตุฏฺฐี ปรมํ ธนํ

Roman script: Santuṭṭhī paramaṃ dhanaṃ
คำอ่าน: สนฺตุฏฺฐี ปรมํ ธนํ
“ความสันโดษเป็นทรัพย์อย่างยิ่ง”
EN: “Reflecting upon Santuṭṭhī paramaṃ dhanaṃ: "ความสันโดษเป็นทรัพย์อย่างยิ่ง"”
แชร์ Facebook แชร์ Line
เข้าชม 321 ครั้ง
Advertisement / สนับสนุนโดย

ที่มาในพระไตรปิฎก & พุทธประวัติ

พระไตรปิฎกอ้างอิง:
(ขุ.ธ. 25/42)

ปรากฏในพระไตรปิฎก (ขุ.ธ. 25/42)

จำแนกคำศัพท์ภาษาบาลีทีละคำ

คำบาลี คำอ่าน ความหมายภาษาไทย ความหมายภาษาอังกฤษ
สนฺตุฏฺฐี
Sanatuṭaṭhī
สัน-ตุด-ถี ความสันโดษ, ความยินดีพอใจ ความสันโดษ, ความยินดีพอใจ
ปรมํ
Paramṃ
ปะ-ระ-มัง อย่างยิ่ง, สูงสุด, ประเสริฐที่สุด อย่างยิ่ง, สูงสุด, ประเสริฐที่สุด
ธนํ
Dhanṃ
ทะ-นัง ทรัพย์, สมบัติ ทรัพย์, สมบัติ
การทำงาน
Kāradaṃṅān
ทำกิจที่ดีเต็มที่ ไม่ให้เสื่อมเสีย ไม่ทำงาน อ้างว่าพอแล้ว ไม่ทำงาน อ้างว่าพอแล้ว
การหาทรัพย์
Kārahādarabay์
หาโดยสุจริต ตามกำลังของตน ไม่ขวนขวายเลย ไม่ขวนขวายเลย
ลาภยศ
Lābhayaศ
พอใจในสิ่งที่ได้ ไม่ว่ามากหรือน้อย ไม่สนใจหน้าที่ความรับผิดชอบ ไม่สนใจหน้าที่ความรับผิดชอบ
การพัฒนาตน
Kārabaḍhanātan
ฝึกฝนความดีไม่หยุด หยุดเรียนรู้ ไม่ปรับปรุงตัว หยุดเรียนรู้ ไม่ปรับปรุงตัว
ความรู้สึก
Gavāmarū้sึk
สงบ อิ่มใจ ไม่ริษยา เฉยชา หมดไฟ เฉยชา หมดไฟ
ความรู้สึกต่อสิ่งที่มี
Gavāmarū้sึkat่asi่ṅadī่mī
พอใจ อิ่มใจ รู้สึกขาดอยู่เสมอ รู้สึกขาดอยู่เสมอ
วิธีหาทรัพย์
Vidhīhādarabay์
สุจริต ตามกำลัง อาจยอมทุจริตเพื่อให้ได้มาก อาจยอมทุจริตเพื่อให้ได้มาก
ท่าทีต่อลาภยศ
D่าdīt่alābhayaศ
พอใจไม่ว่ามากหรือน้อย แก่งแย่ง ไม่เคยพอ แก่งแย่ง ไม่เคยพอ
การใช้จ่าย
Kārใj้c่าy
ใช้ตามกำลัง มีเงินเก็บ ใช้เกินตัว เสี่ยงเป็นหนี้ ใช้เกินตัว เสี่ยงเป็นหนี้
ความสัมพันธ์
Gavāmasamabanadh์
ไม่ริษยา ชื่นชมผู้อื่นได้ เปรียบเทียบ อิจฉาผู้อื่น เปรียบเทียบ อิจฉาผู้อื่น
สุขภาพจิต
Sukhabhābacit
สงบ ความเครียดน้อย กังวล เครียดไม่รู้จบ กังวล เครียดไม่รู้จบ
ความสุขโดยรวม
Gavāmasukhaดoyaravam
มั่นคงและยั่งยืน ชั่วคราว ต้องหามาเติมตลอด ชั่วคราว ต้องหามาเติมตลอด
Advertisement / สนับสนุนโดย

คำอธิบายและบทวิเคราะห์ธรรมะ

พุทธศาสนสุภาษิตบทว่า “สนฺตุฏฺฐี ปรมํ ธนํ” (แปลความว่า: ความสันโดษเป็นทรัพย์อย่างยิ่ง) เป็นหลักธรรมคำสอนอันทรงคุณค่าในพระไตรปิฎก ((ขุ.ธ. 25/42)) ที่มุ่งชี้ให้เห็นถึงความจริงของชีวิต จิตใจ และการกระทำ

พระพุทธองค์ทรงสอนให้เราตระหนักรู้ในสภาวะปัจจุบัน ไม่ตกเป็นทาสของความหลงผิดหรือความว้าวุ่นทางอารมณ์ เมื่อจิตมีความสงบ ย่อมเกิดปัญญาในการมองเห็นสิ่งทั้งหลายตามความเป็นจริง ทำให้สามารถดำเนินชีวิตด้วยความมั่นคง สันโดษ และเปี่ยมด้วยความสุขที่แท้จริงจากภายใน

ข้อคิดและการนำไปปรับใช้ในชีวิตประจำวัน

  • �� น้อมนำข้อคิดจาก “ความสันโดษเป็นทรัพย์อย่างยิ่ง” มาเป็นแนวทางในการดำเนินชีวิตประจำวัน
  • �� ฝึกสังเกตอารมณ์และความคิดของตนเองอย่างมีสติ เพื่อไม่ให้ตกเป็นทาสของกิเลส
  • �� พัฒนาจิตใจให้เข้มแข็ง มีความเมตตาและเกื้อกูลต่อเพื่อนมนุษย์และสิ่งแวดล้อมรอบตัว

มิติแห่งการเจริญสติ & วิปัสสนากรรมฐาน

ในเชิงวิปัสสนากรรมฐาน พุทธสุภาษิตบทนี้เป็นบาทฐานแห่งการเจริญสติปัฏฐาน เมื่อกำหนดรู้รูปนามที่กำลังปรากฏตามความเป็นจริง จิตจะปล่อยวางความยึดมั่นถือมั่น นำไปสู่ความสงบเย็นอันแท้จริง

Advertisement / สนับสนุนโดย
เรียนรู้ธรรมะร่วมสมัย

อ่านบทความวิชาการ การบูรณาการวิปัสสนา และการฟื้นฟูระบบนิเวศ เพื่อสร้างความตระหนักรู้สู่สังคม

เข้าสู่คลังบทความ
Advertisement / สนับสนุนโดย
คัดลอกพุทธสุภาษิตเรียบร้อยแล้ว