ภิกฺขุ สิยา ฌายิ วิมุตฺตจิตฺโตอากงฺเข เว หทยสฺสานุปตฺตึโลกสฺส ญตฺวา อุทยพฺพยญฺจสุเจตโส อนิสฺสิโต ตทานิสํโส "Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้""

Tipitaka Canonical Source & Context

Canonical Reference:

พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

Recorded in the Tipitaka scripture: พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

Word-by-Word Pali Vocabulary Breakdown

Pali Word	Phonetic	Thai Meaning	English Meaning
Bhikakhu ภิกฺขุ	ภิกฺขุ	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"
Siyā สิยา	สิยา	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"
Jhāyi ฌายิ	ฌายิ	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"
Vimutatacitatoākaṅakhe วิมุตฺตจิตฺโตอากงฺเข	วิมุตฺตจิตฺโตอากงฺเข	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"
Ve เว	เว	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"
Hadayasasānupatatึlokasas หทยสฺสานุปตฺตึโลกสฺส	หทยสฺสานุปตฺตึโลกสฺส	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"
ñatavā ญตฺวา	ญตฺวา	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"
Udayababayañacasucetaso อุทยพฺพยญฺจสุเจตโส	อุทยพฺพยญฺจสุเจตโส	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"
Anisasito อนิสฺสิโต	อนิสฺสิโต	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"
Tadānisṃso ตทานิสํโส	ตทานิสํโส	ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.	Reflecting upon Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้"

In-depth Commentary & Spiritual Insight

The sacred Buddhist verse "Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso" (Thai: ภิกฺขุ สิยา ฌายิ วิมุตฺตจิตฺโตอากงฺเข เว หทยสฺสานุปตฺตึโลกสฺส ญตฺวา อุทยพฺพยญฺจสุเจตโส อนิสฺสิโต ตทานิสํโส) teaches: "ภิกษุเพ่งพินิจ มีจิตหลุดพ้น รู้ความเกิดและความเสื่อมแห่งโลกแล้ว มีใจดี ไม่ถูกกิเลสอาศัย มีธรรมนั้นเป็นอานิสงส์ พึงหวังความบริสุทธิ์แห่งใจได้.". This timeless insight from the Tipitaka (พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)) illuminates the profound connection between inner awareness, ethical action, and spiritual liberation.

By contemplating this teaching, one learns to anchor the wandering mind in the clarity of the present moment, dissolving turbulent attachments and unlocking enduring peace.

Practical Takeaways for Daily Life

�� Apply the wisdom of "Bhikakhu siyā jhāyi vimutatacitatoākaṅakhe ve hadayasasānupatatึlokasas ñatavā udayababayañacasucetaso anisasito tadānisṃso" in daily decision-making.
�� Cultivate mindful awareness to maintain mental balance amid life's unpredictable currents.
�� Strengthen spiritual integrity and extend compassion toward nature and fellow beings.

Mindfulness & Vipassana Reflection

From the perspective of Vipassana meditation, this verse serves as a contemplative anchor for Satipatthana (foundations of mindfulness), guiding the mind to transcend dualistic grasping into pristine awareness.

Previous Proverb Paduṭaṭhacitatasas n phāti hotin cāpi nṃ devatā pūjayanatiyo bhātarṃ petatikṃ sāpateyayṃavañacayī dukakaṭakamamakārī Next Proverb Yo alīnen citaten alīnamanaso narobhāveti kusalṃ dhamamṃ yogakakhemasas patatiyāpāpuṇe anupubaben sababasṃyojanakakhayṃ

Related Buddhist Proverbs

Manopubbaṅgamā dhammā

“Mind precedes all mental states; mind is their chief; they are all mind-made.”

ขุททกนิกาย ธรรมบท เล่ม ๒๕ หน้า ๑๕ (ขุ.ธ. ๒๕/๑๕)

Dasasanakāmo sīlavatṃ sadadhamamṃ sotumicachativineyay macacheramalṃ s ve sadadhoti vucacati

“Reflecting upon Dasasanakāmo sīlavatṃ sadadhamamṃ sotumicachativineyay macacheramalṃ s ve sadadhoti vucacati: "ผู้ใด ใคร่เห็นผู้มีศีล ปรารถนาฟังพระสัทธรรม กำจัดมลทินคือความตระหนี่ได้ ผู้นั้นแล ท่านเรียกว่าผู้มีศรัทธา"”

พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

Saddhā sādhu patiṭṭhitā

“Reflecting upon Saddhā sādhu patiṭṭhitā: "ศรัทธาตั้งมั่นแล้ว ยังประโยชน์ให้สำเร็จ"”

(สํ.ส. 15/50)

View All Proverbs

Contemporary Buddhist Wisdom

Explore academic research, Vipassana integration, and ecological conservation for holistic spiritual living.

Explore Articles