โกธํ ชเห วิปฺปชเหยฺย มานํสญฺโญชนํ สพฺพมติกฺกเมยฺยตํ นามรูปสฺมิมสชฺชมานํอกิญฺจนํ นานุปตนฺติ สงฺคา "Reflecting upon Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น""

Tipitaka Canonical Source & Context

Canonical Reference:

พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

Recorded in the Tipitaka scripture: พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

Word-by-Word Pali Vocabulary Breakdown

Pali Word	Phonetic	Thai Meaning	English Meaning
Kodhṃ โกธํ	โกธํ	บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น.	Reflecting upon Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น"
Jahe ชเห	ชเห	บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น.	Reflecting upon Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น"
Vipapajaheyay วิปฺปชเหยฺย	วิปฺปชเหยฺย	บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น.	Reflecting upon Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น"
Mānṃsañañojanṃ มานํสญฺโญชนํ	มานํสญฺโญชนํ	บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น.	Reflecting upon Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น"
Sababamatikakameyayatṃ สพฺพมติกฺกเมยฺยตํ	สพฺพมติกฺกเมยฺยตํ	บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น.	Reflecting upon Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น"
Nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ นามรูปสฺมิมสชฺชมานํอกิญฺจนํ	นามรูปสฺมิมสชฺชมานํอกิญฺจนํ	บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น.	Reflecting upon Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น"
Nānupatanati นานุปตนฺติ	นานุปตนฺติ	บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น.	Reflecting upon Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น"
Saṅagā สงฺคา	สงฺคา	บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น.	Reflecting upon Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น"

In-depth Commentary & Spiritual Insight

The sacred Buddhist verse "Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā" (Thai: โกธํ ชเห วิปฺปชเหยฺย มานํสญฺโญชนํ สพฺพมติกฺกเมยฺยตํ นามรูปสฺมิมสชฺชมานํอกิญฺจนํ นานุปตนฺติ สงฺคา) teaches: "บุคคลพึงละความโกรธ พึงเลิกถือตัว พึงก้าวล่วงสังโยชน์ทั้งปวง (เพราะ) เครื่องข้องทั้งหลาย ย่อมไม่ติดตามผู้ไม่ข้องในนามรูป ไม่มีความกังวลนั้น.". This timeless insight from the Tipitaka (พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)) illuminates the profound connection between inner awareness, ethical action, and spiritual liberation.

By contemplating this teaching, one learns to anchor the wandering mind in the clarity of the present moment, dissolving turbulent attachments and unlocking enduring peace.

Practical Takeaways for Daily Life

�� Apply the wisdom of "Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatṃ nāmarūpasamimasajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati saṅagā" in daily decision-making.
�� Cultivate mindful awareness to maintain mental balance amid life's unpredictable currents.
�� Strengthen spiritual integrity and extend compassion toward nature and fellow beings.

Mindfulness & Vipassana Reflection

From the perspective of Vipassana meditation, this verse serves as a contemplative anchor for Satipatthana (foundations of mindfulness), guiding the mind to transcend dualistic grasping into pristine awareness.

Previous Proverb Kāmā hi citarā madhurā manoramāvirūparūpen mathenati citatṃādīnavṃ kāmaguṇesu disavāeko care khagagavisāṇakapapo Next Proverb Kodhṃ jahe vipapajaheyay mānṃsañañojanṃ sababamatikakameyayatananāmarūpasamึ asajajamānṃakiñacanṃ nānupatanati dukakhā

Related Buddhist Proverbs

Manopubbaṅgamā dhammā

“Reflecting upon Manopubbaṅgamā dhammā: "[คำอ่าน : มะ-โน-ปุบ-พัง-คะ-มา, ทำ-มา]"”

(ขุ.ธ. 25/15)

Dhamamo have rakakhati dhamamacārึ

“Reflecting upon Dhamamo have rakakhati dhamamacārึ: "[คำอ่าน : ทำ-โม, หะ-เว, รัก-ขะ-ติ, ทำ-มะ-จา-ริง]"”

(ขุ.ชา.ทสก. 27/290, ขุ.เถร. 26/314)

Ye c kho samamadakakhāte dhamame dhamamānuvatatinote janā pāramesasanati macacudheyayṃ sudutatarṃ

“Reflecting upon Ye c kho samamadakakhāte dhamame dhamamānuvatatinote janā pāramesasanati macacudheyayṃ sudutatarṃ: "[คำอ่าน]"”

พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

View All Proverbs

Contemporary Buddhist Wisdom

Explore academic research, Vipassana integration, and ecological conservation for holistic spiritual living.

Explore Articles