Logo
Bright from Within
Vipassana, Ecology & Inner Wisdom
พุทธศาสนสุภาษิต พระไตรปิฎก (SQLite Powered)

พุทธศาสนสุภาษิตสอนใจ

คลังพุทธพจน์ภาษาบาลีพร้อมคำแปล ถอดรหัสธรรมะสู่การเจริญสติ วิปัสสนากรรมฐาน และการดำเนินชีวิตอย่างสันโดษและผาสุก

ทั้งหมด 445 สันตุฏฐิวรรค (หมวดความสันโดษ & วิเวก) 17 สัทธาวรรค (หมวดศรัทธา & ความเชื่อมั่น) 10 จิตตวรรค (หมวดจิต & ความคิด) 8 ธัมมวรรค (หมวดธรรมะ & ความจริง) 5 ปัญญาวรรค (หมวดปัญญา) 5 ลาภวรรค (หมวดลาภ & การได้มา) 5 สีลวรรค (หมวดศีล) 5 ทานวรรค (หมวดทาน) 8 อัตตวรรค (หมวดตน) 13 กัมมวรรค (หมวดกรรม) 148 ขันตีวรรค (หมวดความอดทน) 48 วายามวรรค (หมวดความเพียร) 5 อัปปมาทวรรค (หมวดความไม่ประมาท) 30 โกธวรรค (หมวดความโกรธ) 66 เสวนาวรรค (หมวดการคบหา) 33 มิตตวรรค (หมวดมิตร) 5 วาจาวรรค (หมวดวาจา) 5 ปุญญวรรค (หมวดบุญ) 5 ปาปวรรค (หมวดบาป) 5 สุขวรรค (หมวดความสุข) 5 ทุกขวรรค (หมวดทุกข์) 9 ปกิณณกวรรค (หมวดเบ็ดเตล็ด) 5
แสดง 8 จากทั้งหมด 8 บท (คัดกรองตามเงื่อนไข) ล้างตัวกรอง
กดไอคอนลำโพงเพื่อฟังเสียงอ่าน
จิตตวรรค (หมวดจิต & ความคิด) ขุททกนิกาย ธรรมบท เล่ม ๒๕ หน้า ๒๕ (ขุ.ธ. ๒๕/๒๕), สังยุตตนิกาย สคาถวรรค เล่ม ๑๕ หน้า ๒๔๘ (สํ.ส. ๑๕/๒๔๘)

ธมฺโม รหโท อกทฺทโม

Roman: Dhammo rahado akaddamo
“ธรรมเหมือนห้วงน้ำไม่มีตม”
EN: “Dhamma is like a deep lake, pure and free from mud.”

จิตใจของมนุษย์ในชีวิตประจำวันมักถูกกวนให้ขุ่นด้วยตะกอนแห่งกิเลส ทั้งความโลภ ความโกรธ และความหลง อารมณ์เหล่านี้เปรียบเหมือนโคลนตมที่ทำให้น้ำในสระขุ่นมัว มองไม่เห็นก้นบึ้ง และไม่อาจดื่มกินดับกระหายได้อย่างปลอดภัย พระธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเปรียบประดุจ “ห้วงน้ำทิพย์อันปราศจากโคลนตม” ไม่มีความหลอกลวง ไม่มีความกำกวม และไม่มีเจือปนด้วยอคติใดๆ เมื่อใดที่จิตใจเหน็ดเหนื่อยเมื่อยล้าและเร่าร้อนด้วยโลกธรรม การได้น้อมนำพระธรรมเข้ามาพิจารณา จะช่วยกรองตะกอนแห่งความสับสนออกไป คืนความสงบนิ่ง เย็นฉ่ำ และใสกระจ่างให้แก่ดวงจิตดุจน้ำในสระโบกขรณี

จิตตวรรค (หมวดจิต & ความคิด) (ขุ.ชา.ทสก. 27/290)

น ทุคฺคตึ คจฺฉติ ธมฺมจารี

Roman: N dugagatึ gacachati dhamamacārī
“[คำอ่าน : นะ, ทุก-คะ-ติง, คัด-ฉะ-ติ, ทำ-มะ-จา-รี]”
EN: “Reflecting upon N dugagatึ gacachati dhamamacārī: "[คำอ่าน : นะ, ทุก-คะ-ติง, คัด-ฉะ-ติ, ทำ-มะ-จา-รี]"”

พุทธศาสนสุภาษิตบทว่า “น ทุคฺคตึ คจฺฉติ ธมฺมจารี” (แปลความว่า: [คำอ่าน : นะ, ทุก-คะ-ติง, คัด-ฉะ-ติ, ทำ-มะ-จา-รี]) เป็นหลักธรรมคำสอนอันทรงคุณค่าในพระไตรปิฎก ((ขุ.ชา.ทสก. 27/290)) ที่มุ่งชี้ให้เห็นถึงความจริงของชีวิต จิตใจ และการกระทำ พระพุทธองค์ทรงสอนให้เราตระหนักรู้ในสภาวะปัจจุบัน ไม่ตกเป็นทาสของความหลงผิดหรือความว้าวุ่นทางอารมณ์ เมื่อจิตมีความสงบ ย่อมเกิดปัญญาในการมองเห็นสิ่งทั้งหลายตามความเป็นจริง ทำให้สามารถดำเนินชีวิตด้วยความมั่นคง สันโดษ และเปี่ยมด้วยความสุขที่แท้จริงจากภายใน

จิตตวรรค (หมวดจิต & ความคิด) พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

โย อิจฺเฉ ทิพฺพโภคญฺจ     ทิพฺพมายุํ ยสํ สุขํปาปานิ ปริวชฺเชตฺวา     ติวิธํ ธมฺมมาจเร

Roman: Yo icache dibababhogañac     dibabamāyuํ yasṃ sukhṃpāpāni parivajajetavā     tividhṃ dhamamamācare
“[คำอ่าน]”
EN: “Reflecting upon Yo icache dibababhogañac     dibabamāyuํ yasṃ sukhṃpāpāni parivajajetavā     tividhṃ dhamamamācare: "[คำอ่าน]"”

พุทธศาสนสุภาษิตบทว่า “โย อิจฺเฉ ทิพฺพโภคญฺจ     ทิพฺพมายุํ ยสํ สุขํปาปานิ ปริวชฺเชตฺวา     ติวิธํ ธมฺมมาจเร” (แปลความว่า: [คำอ่าน]) เป็นหลักธรรมคำสอนอันทรงคุณค่าในพระไตรปิฎก (พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)) ที่มุ่งชี้ให้เห็นถึงความจริงของชีวิต จิตใจ และการกระทำ พระพุทธองค์ทรงสอนให้เราตระหนักรู้ในสภาวะปัจจุบัน ไม่ตกเป็นทาสของความหลงผิดหรือความว้าวุ่นทางอารมณ์ เมื่อจิตมีความสงบ ย่อมเกิดปัญญาในการมองเห็นสิ่งทั้งหลายตามความเป็นจริง ทำให้สามารถดำเนินชีวิตด้วยความมั่นคง สันโดษ และเปี่ยมด้วยความสุขที่แท้จริงจากภายใน

จิตตวรรค (หมวดจิต & ความคิด) พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

สญฺญาย วิปรีเยสา     จิตฺตนฺเต ปริฑยฺหตินิมิตฺตํ ปริวชฺเชหิ        สุภํ ราคูปสญฺหิตํ

Roman: Sañañāy viparīyesā     citatanate pariḍayahatinimitatṃ parivajajehi        subhṃ rāgūpasañahitṃ
“จิตของท่านย่อมเดือดร้อนเพราะเข้าใจผิด ท่านจงเว้นเครื่องหมายที่สวยงามประกอบด้วยความรัก.”
EN: “Reflecting upon Sañañāy viparīyesā     citatanate pariḍayahatinimitatṃ parivajajehi        subhṃ rāgūpasañahitṃ: "จิตของท่านย่อมเดือดร้อนเพราะเข้าใจผิด ท่านจงเว้นเครื่องหมายที่สวยงามประกอบด้วยความรัก"”

พุทธศาสนสุภาษิตบทว่า “สญฺญาย วิปรีเยสา     จิตฺตนฺเต ปริฑยฺหตินิมิตฺตํ ปริวชฺเชหิ        สุภํ ราคูปสญฺหิตํ” (แปลความว่า: จิตของท่านย่อมเดือดร้อนเพราะเข้าใจผิด ท่านจงเว้นเครื่องหมายที่สวยงามประกอบด้วยความรัก.) เป็นหลักธรรมคำสอนอันทรงคุณค่าในพระไตรปิฎก (พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)) ที่มุ่งชี้ให้เห็นถึงความจริงของชีวิต จิตใจ และการกระทำ พระพุทธองค์ทรงสอนให้เราตระหนักรู้ในสภาวะปัจจุบัน ไม่ตกเป็นทาสของความหลงผิดหรือความว้าวุ่นทางอารมณ์ เมื่อจิตมีความสงบ ย่อมเกิดปัญญาในการมองเห็นสิ่งทั้งหลายตามความเป็นจริง ทำให้สามารถดำเนินชีวิตด้วยความมั่นคง สันโดษ และเปี่ยมด้วยความสุขที่แท้จริงจากภายใน

จิตตวรรค (หมวดจิต & ความคิด) (สํ.ส. 15/59)

โลโภ ธมฺมานํ ปริปนฺโถ

Roman: Lobho dhamamānṃ paripanatho
“ความโลภ เป็นอันตรายแห่งธรรมทั้งหลาย”
EN: “Reflecting upon Lobho dhamamānṃ paripanatho: "ความโลภ เป็นอันตรายแห่งธรรมทั้งหลาย"”

พุทธศาสนสุภาษิตบทว่า “โลโภ ธมฺมานํ ปริปนฺโถ” (แปลความว่า: ความโลภ เป็นอันตรายแห่งธรรมทั้งหลาย) เป็นหลักธรรมคำสอนอันทรงคุณค่าในพระไตรปิฎก ((สํ.ส. 15/59)) ที่มุ่งชี้ให้เห็นถึงความจริงของชีวิต จิตใจ และการกระทำ พระพุทธองค์ทรงสอนให้เราตระหนักรู้ในสภาวะปัจจุบัน ไม่ตกเป็นทาสของความหลงผิดหรือความว้าวุ่นทางอารมณ์ เมื่อจิตมีความสงบ ย่อมเกิดปัญญาในการมองเห็นสิ่งทั้งหลายตามความเป็นจริง ทำให้สามารถดำเนินชีวิตด้วยความมั่นคง สันโดษ และเปี่ยมด้วยความสุขที่แท้จริงจากภายใน

จิตตวรรค (หมวดจิต & ความคิด) (ขุ.ธ. 25/48)

นตฺถิ โมหสมํ ชาลํ

Roman: Natathi mohasamṃ jālṃ
“ข่ายเสมอด้วยโมหะ ไม่มี”
EN: “Reflecting upon Natathi mohasamṃ jālṃ: "ข่ายเสมอด้วยโมหะ ไม่มี"”

พุทธศาสนสุภาษิตบทว่า “นตฺถิ โมหสมํ ชาลํ” (แปลความว่า: ข่ายเสมอด้วยโมหะ ไม่มี) เป็นหลักธรรมคำสอนอันทรงคุณค่าในพระไตรปิฎก ((ขุ.ธ. 25/48)) ที่มุ่งชี้ให้เห็นถึงความจริงของชีวิต จิตใจ และการกระทำ พระพุทธองค์ทรงสอนให้เราตระหนักรู้ในสภาวะปัจจุบัน ไม่ตกเป็นทาสของความหลงผิดหรือความว้าวุ่นทางอารมณ์ เมื่อจิตมีความสงบ ย่อมเกิดปัญญาในการมองเห็นสิ่งทั้งหลายตามความเป็นจริง ทำให้สามารถดำเนินชีวิตด้วยความมั่นคง สันโดษ และเปี่ยมด้วยความสุขที่แท้จริงจากภายใน

Advertisement / สนับสนุนโดย
จิตตวรรค (หมวดจิต & ความคิด) พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

ตณฺหา ชเนติ ปุริสํ       จิตฺตมสฺส วิธาวติสตฺโต สํสารมาปาทิ     ทุกฺขา น ปริมุจฺจติ

Roman: Taṇahā janeti purisṃ       citatamasas vidhāvatisatato sṃsāramāpādi     dukakhā n parimucacati
“ตัณหายังคนให้เกิด จิตของเขาย่อมวิ่งพล่าน สัตว์ยังท่องเที่ยวไป จึงไม่พ้นจากทุกข์.”
EN: “Reflecting upon Taṇahā janeti purisṃ       citatamasas vidhāvatisatato sṃsāramāpādi     dukakhā n parimucacati: "ตัณหายังคนให้เกิด จิตของเขาย่อมวิ่งพล่าน สัตว์ยังท่องเที่ยวไป จึงไม่พ้นจากทุกข์"”

พุทธศาสนสุภาษิตบทว่า “ตณฺหา ชเนติ ปุริสํ       จิตฺตมสฺส วิธาวติสตฺโต สํสารมาปาทิ     ทุกฺขา น ปริมุจฺจติ” (แปลความว่า: ตัณหายังคนให้เกิด จิตของเขาย่อมวิ่งพล่าน สัตว์ยังท่องเที่ยวไป จึงไม่พ้นจากทุกข์.) เป็นหลักธรรมคำสอนอันทรงคุณค่าในพระไตรปิฎก (พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)) ที่มุ่งชี้ให้เห็นถึงความจริงของชีวิต จิตใจ และการกระทำ พระพุทธองค์ทรงสอนให้เราตระหนักรู้ในสภาวะปัจจุบัน ไม่ตกเป็นทาสของความหลงผิดหรือความว้าวุ่นทางอารมณ์ เมื่อจิตมีความสงบ ย่อมเกิดปัญญาในการมองเห็นสิ่งทั้งหลายตามความเป็นจริง ทำให้สามารถดำเนินชีวิตด้วยความมั่นคง สันโดษ และเปี่ยมด้วยความสุขที่แท้จริงจากภายใน

จิตตวรรค (หมวดจิต & ความคิด) พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)

ตณฺหาย อุฑฺฑิโต โลโก     ชราย ปริวาริโตมจฺจุนา ปิหิโต โลโก          ทุกฺเข โลโก ปติฏฺฐิโต

Roman: Taṇahāy uḍaḍito loko     jarāy parivāritomacacunā pihito loko          dukakhe loko patiṭaṭhito
“โลกถูกตัณหาก่อขึ้น ถูกชราล้อมไว้ ถูกมฤตยูปิดไว้ จึงตั้งอยู่ในทุกข์.”
EN: “Reflecting upon Taṇahāy uḍaḍito loko     jarāy parivāritomacacunā pihito loko          dukakhe loko patiṭaṭhito: "โลกถูกตัณหาก่อขึ้น ถูกชราล้อมไว้ ถูกมฤตยูปิดไว้ จึงตั้งอยู่ในทุกข์"”

พุทธศาสนสุภาษิตบทว่า “ตณฺหาย อุฑฺฑิโต โลโก     ชราย ปริวาริโตมจฺจุนา ปิหิโต โลโก          ทุกฺเข โลโก ปติฏฺฐิโต” (แปลความว่า: โลกถูกตัณหาก่อขึ้น ถูกชราล้อมไว้ ถูกมฤตยูปิดไว้ จึงตั้งอยู่ในทุกข์.) เป็นหลักธรรมคำสอนอันทรงคุณค่าในพระไตรปิฎก (พระไตรปิฎก (พุทธศาสนสุภาษิต)) ที่มุ่งชี้ให้เห็นถึงความจริงของชีวิต จิตใจ และการกระทำ พระพุทธองค์ทรงสอนให้เราตระหนักรู้ในสภาวะปัจจุบัน ไม่ตกเป็นทาสของความหลงผิดหรือความว้าวุ่นทางอารมณ์ เมื่อจิตมีความสงบ ย่อมเกิดปัญญาในการมองเห็นสิ่งทั้งหลายตามความเป็นจริง ทำให้สามารถดำเนินชีวิตด้วยความมั่นคง สันโดษ และเปี่ยมด้วยความสุขที่แท้จริงจากภายใน

Advertisement / สนับสนุนโดย
สัมผัสความสงบภายในผ่านการเจริญสติและวิปัสสนากรรมฐาน

พุทธศาสนสุภาษิตมิใช่เพียงบทกวีทางปรัชญาโบราณ แต่คือ "แผนที่นำทางสู่การตื่นรู้" ทุกถ้อยคำสามารถนำมาเป็นอารมณ์ในการพิจารณากรรมฐาน เชื่อมโยงจิตใจที่บริสุทธิ์เข้ากับธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมรอบตัว

คัดลอกพุทธสุภาษิตเรียบร้อยแล้ว